EuroMotoBarometr 2026 przynosi pesymistyczne prognozy dla rynku pracy w polskiej branży motoryzacyjnej. Z tegorocznego raportu Exact x Forestall wynika, że 37% firm automotive w Polsce przewiduje spadek zatrudnienia w najbliższych 12 miesiącach. To więcej niż w poprzednim pomiarze, kiedy redukcje zapowiadało 32% przedsiębiorstw. Polska, obok Słowacji, gdzie spadku zatrudnienia spodziewa się 48% respondentów, należy dziś do najbardziej pesymistycznych rynków w Europie. Średnia europejska wynosi 24%. Jednocześnie 64% polskich firm uważa, że automatyzacja zmniejszy zatrudnienie, a 63% deklaruje, że zatrudnia pracowników z Ukrainy.
Z wyliczeń Stowarzyszenia Dystrybutorów i Producentów Części Motoryzacyjnych wynika, że europejski sektor dostawców motoryzacyjnych znalazł się pod wyjątkowo silną presją. W latach 2024–2025 firmy ogłosiły redukcję 104 tys. miejsc pracy: 54 tys. w 2024 roku i kolejnych 50 tys. w 2025 roku. W tym samym czasie powstało jedynie ok. 7 tys. nowych etatów. Oznacza to, że tempo likwidacji miejsc pracy wielokrotnie przewyższa skalę tworzenia nowych stanowisk, a kryzys zatrudnienia w automotive nie jest już tylko cyklicznym spowolnieniem, lecz coraz wyraźniejszym symptomem strukturalnych problemów europejskiego przemysłu.
Presję widać także w Polsce. Jeszcze dwa lata temu (poprzednia edycja raportu) Exact x Forestall alarmował, że tak dużej skali zapowiadanych zwolnień w polskiej motoryzacji nie było od wielu lat. Dziś wyniki EuroMotoBarometru 2026 pokazują, że sytuacja pogorszyła się jeszcze bardziej.
– W 2024 roku mówiliśmy, że polski sektor automotive wszedł w trudny okres dla zatrudnienia. Dziś widzimy, że ten trend nie wyhamował, tylko się pogłębił. Więcej niż co trzecia firma w Polsce przewiduje spadek liczby pracowników, podczas gdy średnia europejska wynosi 24%. To bardzo mocny sygnał ostrzegawczy. Polska jest jednym z kluczowych zapleczy produkcyjnych europejskiej motoryzacji, ale właśnie dlatego szczególnie mocno odczuwa wahania zamówień, wysokie koszty pracy i energii, presję regulacyjną oraz globalną konkurencję, zwłaszcza ze strony Azji. Transformacja branży jest konieczna, ale jej koszty coraz częściej materializują się na rynku pracy – mówi Jacek Opala, prezes zarządu Exact x Forestall.
Polska wśród najbardziej pesymistycznych rynków pracy
W skali Europy sytuacja kadrowa w sektorze automotive pozostaje względnie stabilna, ale z wyraźnymi różnicami między krajami. 32% firm biorących udział w EuroMotoBarometrze 2026 planuje zwiększenie zatrudnienia, 38% utrzymanie obecnego poziomu etatów, a 24% przewiduje spadek zatrudnienia.
Polska wypada na tym tle zdecydowanie gorzej. W naszym kraju 30% firm spodziewa się wzrostu zatrudnienia, 28% zakłada stabilizację, a 37% przewiduje spadek. Wyższy odsetek pesymistów odnotowano tylko na Słowacji, gdzie redukcji etatów spodziewa się 48% firm. Dla porównania w Hiszpanii spadek zatrudnienia przewiduje 24% przedsiębiorstw, na Węgrzech 21%, w Belgii 19%, w Czechach 18%, w Niemczech 17%, w Rumunii i Turcji po 16%, we Francji 15%, a w Portugalii jedynie 6%.
W Polsce firmy wskazują również na silną presję kosztową i kadrową. Największym problemem HR są rosnące koszty pracy, na które zwraca uwagę 57% respondentów. Kolejne bariery to mała liczba kandydatów do pracy (52%), wysokie oczekiwania płacowe pracowników (49%), brak pracowników o kierunkowym wykształceniu (46%) oraz ograniczona możliwość długoterminowego planowania produkcji, a tym samym poziomu zatrudnienia (39%). Co istotne, 28% polskich firm wskazuje także na mniejszą dostępność pracowników z zagranicy.
– W Polsce nastroje są bardziej zachowawcze niż w pozostałych krajach. Odsetek firm spodziewających się spadku zatrudnienia należy do najwyższych w badaniu. To wyraźny sygnał, że krajowy rynek pracy w automotive wchodzi w etap większej selektywności i ostrożności w decyzjach kadrowych. Jednocześnie nie zmienia się to, że branża nadal potrzebuje ludzi. Deficyt wykwalifikowanych pracowników, rosnące koszty pracy, wysokie oczekiwania płacowe i ograniczona możliwość długoterminowego planowania produkcji sprawiają, że firmy muszą działać elastycznie i coraz szerzej patrzeć na źródła pozyskiwania kadr – mówi Dawid Bąk, prezes zarządu Steam.
Automatyzacja postępuje
Na rynek pracy w automotive coraz mocniej wpływa automatyzacja. W Europie 65% firm deklaruje, że od lat automatyzuje procesy produkcyjne, a kolejne 22% planuje wdrożenie takich rozwiązań. W Polsce automatyzację stosuje już 58% zakładów, a 22% ma ją w planach.
Jednocześnie automatyzacja wciąż budzi silne obawy o zatrudnienie. W całej Europie 60% respondentów uważa, że robotyzacja doprowadzi do redukcji etatów. W Polsce takiego zdania jest 64% firm – mniej niż w MotoBarometrze 2024, kiedy obawy te deklarowało 83% respondentów, ale nadal jest to jeden z najwyższych wyników w Europie. Większe obawy wskazują tylko firmy w Turcji (69%) i Niemczech (65%).
– Automatyzacja i robotyzacja nie powinny być jednak postrzegane wyłącznie jako zagrożenie dla zatrudnienia, choć obawy są zrozumiałe. Szczególnie w Polsce, gdzie aż 64% respondentów uważa, że może ona prowadzić do redukcji etatów. W praktyce technologia nie tyle eliminuje pracę, ile zmienia jej strukturę. Maleje znaczenie prostych, powtarzalnych czynności, a rośnie zapotrzebowanie na operatorów, techników utrzymania ruchu, specjalistów jakości czy osoby potrafiące pracować w zautomatyzowanym środowisku produkcyjnym. Dlatego przyszłość zatrudnienia w motoryzacji będzie zależała nie od wyboru: człowiek albo technologia, ale od umiejętnego łączenia obu tych elementów – mówi Jakub Wójcik, prezes MV Center.
Ukraina pozostaje kluczowym zapleczem kadrowym dla polskiego automotive
EuroMotoBarometr 2026 pokazuje, że europejskie firmy motoryzacyjne najczęściej sięgają po pracowników z Ukrainy. W skali Europy takie źródło zatrudnienia wskazuje 29% przedsiębiorstw. Dalej znajdują się Wietnam (8%), Indie (7%) oraz Mołdawia, Turcja i państwa afrykańskie (po ok. 6%).
Polska zdecydowanie wyróżnia się na tle innych krajów. Aż 63% firm automotive w naszym kraju deklaruje, że zatrudniało, zatrudnia lub planuje zatrudniać pracowników z Ukrainy. To najwyższy wynik w całym badaniu. Dla porównania na Węgrzech i Słowacji wskazuje tak ok. 40% firm, w Czechach 22%, w Hiszpanii 18%, we Francji 15%, a w Niemczech 13%. Jednocześnie tylko 13% polskich firm deklaruje, że nie zatrudnia i nie planuje zatrudniać obcokrajowców, podczas gdy średnia europejska wynosi 20%.
Tak duża rola pracowników z Ukrainy pokazuje, że polski sektor automotive wciąż w dużej mierze opiera stabilność produkcji na dostępności zagranicznych kadr. W sytuacji rosnących kosztów, presji płacowej i ostrożniejszych decyzji kadrowych może to stać się jednym z najważniejszych czynników wpływających na ciągłość procesów produkcyjnych.
Badanie „EuroMotoBarometr 2026. Nastroje w automotive w Europie” zostało przeprowadzone przez firmę Exact x Forestall na celowej próbie przedstawicieli firm z sektora automotive. Wśród nich znajdują̨ się m.in. producenci samochodów, poddostawcy części i komponentów samochodowych Tier I i Tier II takich jak wycieraczki, szyby samochodowe, dachy, kolumny kierownicze czy elementy bezpieczeństwa. Wielkość próby wyniosła 1013 respondentów z 11 państw (Polska, Belgia, Czechy, Francja, Hiszpania, Niemcy, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Turcja, Węgry). Respondentami byli przedstawiciele zakładów motoryzacyjnych, w tym OEM i Tier, a w szczególności inżynierowie ds. jakości, dyrektorzy zakładów, managerowie ds. jakości i produkcji. Badanie zrealizowano metodą telefonicznych wywiadów (CATI), ankiet online oraz ankiet indywidualnych od grudnia 2025 do stycznia 2026 roku.
Raport dostępny jest na stronie https://exactforestall.com/pl/euromotobarometr/.
***
Exact x Forestall (dawniej Exact Systems) jest wiodącym globalnym dostawcą rozwiązań́ w zakresie kontroli jakości. Jako jedna z największych firm tego typu w Europie, Exact x Forestall zapewnia zasoby technologiczne, intelektualne i ludzkie dla wielu branż̇ min. motoryzacyjnej, elektronicznej, dóbr konsumenckich, przemysłu ciężkiego i innych. Zakres usług obejmuje inspekcję i rework, rekrutację i personel, wsparcie techniczne i procesowe a także szkolenia i coaching, audyty i wiele innych. Wszystkie rozwiązania są wdrażane w prawie tysiącu zakładów przemysłowych w 13 krajach na całym świecie.
Więcej informacji: www.exactforestall.com.